|
PIET
SCHILLEBOER ONLAIN Vanaf 16 juli 1992 verzorgde ik -Bertus ten Caat- voor Radio Drenthe een wekelijkse column onder het pseudoniem PIET SCHILLEBOER. Daarvoor schreef ik onder dezelfde naam columns voor de Hoogeveense Courant en maakte al "praoties" voor het programma PLAATSTAAL van Radio Hoogeveen. De uitzending van Piet Schilleboer was op donderdagmorgen rond kwart voor 9. De opnames waren meestal op de avond ervoor. Soms deden we het helemaal live. Dat was wel leuk want dan kon ik ook reageren op het laatste nieuws of de plaat die ervoor werd gedraaid! NOG ALTIJD KOMT HET VOOR DAT MENSEN - VAN ZUIDWOLDE TOT NOORDLAREN- MIJ AANHOUDEN EN VRAGEN WAAROM Schilleboer IS GESTOPT. TSJA... ER WAS BLIJKBAAR GEEN RUIMTE, GEEN TIJD OF GEEN GELD MEER OP DE RADIO VOOR EEN BEETJE EEN SATIRISCH KRITISCH GELUID. ZOU BEST WAT MEER KUNNEN MOMENTEEL BIJ RADIO EN TV DRENTHE VIND IK... HIERONDER DE EERSTE RADIOPRAATJES, OPGESCHREVEN IN DE TAAL DIE IK DAGELIJKS SPREEK. Het vraagt misschien even een beetje oefening, dat lezen van mijn SPREEKTAAL maar als je er even mee bezig bent valt het mee en lees je ze zonder enig probleem! SCHRIEJM ZOAJ PRAOT ZEG IK ALTIED EN DUS OK LEEZN ZOAJ DEENKT!!!
1- RADIO DRENTE (16 juli 1992) PIET SCHILLEBOER Drente is een typische fietsprovincie heur-ie en leez-ie disse dagen aoveral. Ik wol daor, waarde luusteraars, mien ernstige twiefel aover uutspreken. Het schip van Pesse hef bewezen dat wij Drenthen eigelijk zeevaarders bint van oorsprong. En dat niet allent. Dat Piet Kleine heel hard kan schaatsen en fietsen is zuujver toeval. Dat hij een naokomeling is van de grote zeeheld Piet Hein is namelijk zo klaor as een klontie. Dat stiet zulfs in dat lied: Piet Hein z'n naam is Kleine!! Der bint nog meer bewiejzen. Ooit was er niet allent de Hondsboschhe mar ok de Hondsrugse Zeewering. An de bouw van hunebedden is nooit een fietse te pas ekomen en bij de veenmummies die nou in't Drents museum ligt bint evenmin restanten van fietsen an etruffen. Historisch bekeken is Drente dus beslist gien fietsprovincie. Het is van de leste jaoren. De brammert was hier zulfs al eerder dan de fietse. Het is algemeen bekend dat de Drentse reus Ellert al beschikte over een Brammert... Waarschijnlijk lig daor zulfs de oorsprong van de TT! Toch bin ik een liefhebber van fietsen. Ik magge der graag naor kieken, veural op televisie as ze doet wie het hardste kan zoas in de Tour de France. Zulf fiets ik weinig. Dat is mede de schuld van neijslezer Harmen Siezen toen die in 't journaal gierend van 't lachen vertul dat te veule fietsen kun leiden tot zadelpiene. Dat betekent niet dat het zadel piene hef. De piene giet oe in lichaamsdelen zitten die direct op dat zadel zit. Dat komp ook wel deur het woord FIETS. Ie kunt zeggen: DE fietse, EEN fietse en HET fietsen...DE, HET EN EEN, bint lidwoorden. Sindsdien zeg ik altied: OP EEN OOLDE FIETSE KUJ'T OFLEEREN...De TT associeer ik altied nog met fietsen. Op oonze tot kiendermaoten verbouwde grote meensenfietsen speulden wij altied TIE-TIEGIE. "JOEK IN DE BOCHT" brulden wij dan en dan vleugen wij as wilden, "heng-heng" schrouwend, achter mekaar an deur de straote. In zo'n race bin'k een keer in iejne klap al mien melktaanden verspeuld. Dat mut een fantasties gezichte ewest weze. Um mij die zwieper te ziejn maken mar ok mien gezichte daornao... Nee, fietsen is beslist niet mien eerste liefde... Komp deur de koewzenzeerte en die rare zadelpiene van Harmen Siezen. Niet kunnen eten en eh.... Nou ja, ie weet wel... An massale fietstochten zal ik in ieder geval nooit metdoen. 't Is mij te link. Ik kieke dus liejver naor de Tour de France onder andere. Dat is net een televisieserie: Goeie Tieden Slechte Tieden. Die Tour mut ze ies naor Drente halen, zul fantatstisch goed passen in zo'n veierdaagse-weeke. Wat mij wél wat liekt, is het metfietsen in zo'n prominententocht. Ik bin dan wel gien prominent mar dat mut toch te regelen wezen veur een dag? Samen met Hanja May-Weggen , Relus ter Beek en veurmalig staatsecretaris Evenhuus deur Drente fietsen dat is Drente opneij ontdekken. En die Mai Weggen kan fietsen, rekent daor mar op. Mar die klinkerfietspaden vullen heur nog niet mit heurde ik heur gistermiddag op radio Drente zeggen. Begriepelijk, zij hef Harmen Siezen ok vaste wel heurd aover die rare zadelpiene... Mar Relus ter Beek vuult zich as een vis in het water in het peloton! 't Was trouwens maar goed dat Mai en ter Beek der bij waren, kunden ze Evenhuus een beetie in de gaten hoolden want die wil nog wel ies een ietsies verdwalen. Evenhuus reed trouwens op een geleende fietse hek heurd, een zwarte. Van zien zwaoger. Tot besluut wik de deelnemers an de veierdaagse nog effen waorschouwen. Deur het grotendeels verdwijnen van de grote stille heide hebt ok de herders zich aoveral deur de provincie verspreid. Veural bij allintstaonde boerderijen loopt ze nog al ies eenzaam rond. Met name de Duutse herder hef het nogal op fietsers veurziejn wordt beweerd. En eh.. Deenk een beetie an ons milieu. Daor binne wij in Drente al eeuwen met bezig,bodemsanering, Eulie die de grond uut mus bij Schoonebeek enzo. Commissaris van de Koninginne Meyer hef onlangs het leste turfie esteuken en daormit het symbool van de armoede uut Drente verbannen. Die daad kuj ok wel een beetie symbolisch ziejn veur zien eigen situatie... Een zuujver miljeu begunt bij oezeullef. En behalve aover de vraoge of Drente historisch eziejne wel zo'n fietsprovincie is, twiefel ik ok an de milieuvriendelijkheid van een rijwielvierdaagse. Wat dacht ie van 30.000 broene bonen-knieperties-petat en frikandellen etende verbraandingsoventies ?
2-RADIO DRENTE 23 JULI 1992 GOEIEMORRENG DRENTE EN UMGEVING, HIER IS PIET SCHILLEBOER Nou meensen, wij kunt mekaar feliciteren. Bij Geesbrugge is een enorm gasveld ontdekt en het zit er dik in, ak de kraante mut geleuven, dat Drente daormet zien eing Slochtern hef. Der schient al entousiastelingen te wezen die de naame van het dorp wilt veranderen in GASBRUGGE... En dat gas mut natuurlijk de grond uut. Aover het opruumen van dit soort zaken heb ik het vleeden weeke al ziedelings had, ik wol der nou even wat dieper op ingaon. Drente wordt in aandere delen van Nederlaand nog wel ies of eschildert as een wat achtergebleven gebied waor ze ok nog een heel raar grappig taaltie spreekt. Die veuroordelen wol ik nou ies definitief ontzenuwen. In de rest van oons laand koomt ze der pas de leste jaoren achter dat er hier en daor rotzooi in de grond zit die der niet heurt. Zij breekt er soms hele woonwieken veur of. Hier bint ze daor honderden jaoren geleden al met begunt, veurdat er woonwieken stunden. In grote delen van Drente worde het smerige veen of egraven (bodemsanering neumt ze dat) en naor verbraandingsoventies vervoerd. Toen ze, wied veur de tweide wereldoorlog ontdekten dat bij Schoonebeek de bodem deurdrenkt was met eulie was ok dat gien punt. Iederiejne was het er roerend met iejns dat die rommel der uut mus, vandaor ok de JA-KNIKKERS, en met dat gas dat ze nou in Geesbrugge an eboord hebt is het niet aans. En nou ak het aover gas hebbe durf ik ok wel te stellen dat oons aller Bartje een van de eerste grote gastronomen was. Zien uutspraak "ik bidde niet veur broene bonen" wordt meestal verkeerd uut elegd. Het was een gastronomische les! En zonder dat met zoveel woorden te zeggen meuk hij met die uutspraak ok nog even gewag van de controverse tussen religie en de theorie van de Big Bang, de Oerknal in goed Nederlaands. Bruune bonen en oerknallen hebt alles met elkaar te maken... Bartje -en daormet vaake heel Drente- wordt trouwens zo-wie-zo onderschat. Met zien strijd tegen de klabatse was ie de regelrechte grondlegger van Amnestie International. Zien liefde veur de natuur um zich toe en zien hekel an de stinkende pietereuliekarre maakt duudelijk dat ie ok eziejne kan worden as de feitelijke stichter van GREENPEACE! Nee, zij mut as ik in de buurte binnen nooit weer lacherig doewn aover Bartje. Het joch is nooit goed begrepen en laowe der trots op wezen en dat standbeeldtie van hum 5 meter hooge maken. Bartje zul een prachtig symbool kunnen wezen van de Drentse strijd tegen onrecht en milieuvervuiling. Hij kwaamp zullef ok uut een heel goed milieu. Bij hem tuus was de kringloopgedachte gemeengoed. Recycling stund hoog in het vaandel van de familie Bartels. En dat woord RECYCLING bringt mij weer bij het fietsen. Zo dichte ligt de dingen in taal soms bij mekaar! Met mien bijdrage van vleeden weeke hek mij namelijk flink in de nusten ewarkt. Ik zat nog nao te trillen van de zenuwen veur die eerste uutzending toen veurzitter Heegstra van de Rijwielvierdaagse mij spontaan uutneudigde um vollengd jaor met te fietsen in de prominententocht van de Rijwielvierdaagse. "Eing schuld", zei mien vrouwe, muj ok altied mar niet zo'n grote bek hebbem. Ik vreeze dus dat ak er an vaste zitte en vraoge mij nou al of met wat veur gewichtige meensen ik met zul fietsen. Ien Dales misschien ? En de Grunningse commisaris van de Koninginne Henk Vonhof ? Dat liekt mij wel wat, dan kan'k lekker in de leijte fietsen, mar dan mut ze de route niet deur Geesbrugge laoten lopen. Sinds Vonhof daor in Grunning rondsjouwt lees ie steeds meer aover bodemverzakking. Zij maakt mij niet wies dat dat allent an het wegpompen van gas lig... Mar goed, die prominententocht dus. Misschien is het een idee um der een recycle-toertocht van te maken ? Dan hange wij allemaole een haanddoek met BARTJE derop an de de fietse zodat wij ok herkend wordt! En ik heb natuurlijk ok wel een wens veur een prominent waor ak wel ies naost zul willen fietsen: Willem Alexander. Dat liekt mij een gweldige kick um daor ies Drents met te praoten. As ie de elfstedentoch kan schaatsen in Frieslaand mut ie ok kunnen fietsen in Drente. En ik zul barre graag willen ontdekken of ie ok Drents kan verstaon. Zo niet dan leere wij hem dat onderweg. Misschien kan meneer Heegstra dat eem regelen ???
3-30 JULI 1992 GOEIEMORRENG DRENTE EN UMGEVING, HIER IS PIET SCHILLEBOER Het meest schokkende Drentse neijs van de ofgelopen weeke kwaamp zonder enige twiefel uut Assen en umgeving. Alweer een aardbeving! Gelukkig was 't mar een kleintie zodat minister Ien Dales niet hoefde te komen. Die komp bij aardbevings trouwens nooit direct. Daor waren ze indertied in Limburg nogal slecht aover te spreken mar ik begriepe zoks wel. Heij die wel ies rond zien banjeren ? As zij zich arrengs vertoont is er metiejne sprake van uutslag op de schale van Richter en drekt naor een dergelijk rampgebied gaon zul funest wezen veur alles wat nog aoverende bleem is. Die kleine aardbevinkies in Drente schient vollengs sommigen toch iets te maken te hebben met de Gas en euliewinning enzo. Zit wel wat in, NAM : de Nederlandse Aardbevingsmaatschappij... Mar ik had het aover schokkend neijs. Het was frappant dat dezelfde kraante waar ok dat van die aardbeving in stund, meldde dat een familie, ok in Assen gleuv ik, nou zonder schokken onder de douche kun. Met zukke kraantekoppen muj veurzichtig wezen, dat bliekt mar weer ies. Nou muk zeng dat kraantekoppen mij wel vaker opvalt deur de maniere waorop ze estelt bint. Soms omdat ze heel bewust dubbelzinnig bint, soms omdat ze dingen suggereert die vollengs mij gewoon niet kunt. Disse bijveurbeeld, las ik maandag: ASSER POLITIE ZIT MET ILLEGALE RUS IN DE MAAG. En nou bedoel ik niet de beeldspraak van het arrengs mee in de maage zitten, het giet mij um die ILEGALE RUS. Dat kan toch niet? Ie bint Rus of niet. Ie kunt ilegaal in Nederlaand wezen en illegale dingen doewn. Die Rus deed allebeide mar bleef gewoon Rus. Ie kunt wel een stelende Rus, een walrus, een witrus, dynosau-rus, Petrus en veur mien part zulfs laza-Rus wezen mar nooit illegaal RUS. Soms doet ze't ok met buutenlaanders. Dat kan helemaole niet. Wie illegaal buutenlaander is, zul dan legaal binnenlaander wezen ? Ik hoole ze in de gaten die koppenmakers! Ik mut zeggen dak van de weeke een beetie medelieden ekreeng hebbe met de Asser burgers. Die hebt zo ongeveer alle natuurraampen met emaakt die der mar bint. Een Aardbeving, enorme reengbuien, hagelbuien waor de sneijploeg veur uut mus rukken, een Russische illegaal en niet te vergeten, een plietsiecel vol vlooien... Die vlooien zaten daor illegaal zak mar zeggen. "Politiecel gesloten wegens vlooien", las ik. Dat ze die cel sleuten was niet verkeerd. In 't Hoogeveene bint ze der achter ekomen wat de gevolleng bint aj het aans doet. Daor hebt ze indertied de gevangenis de Grittenborgh officieel opend. Het duurde niet lange of de iejne nao de aandere kneep hem der tussenuut... Mar hoe dan ok, as ik in Assen woonde zuk mij mar barre goed an de regels hoolden de komende tied. Ie kunt oe beter van te veuren een keer achter 't oor krabben want ie loopt het risico dat aj nao een ontmoeting met de plietsie van Assen, bliejft krabben... En dan hek het nog niet iejns aover de jeuk in de portemonnee, as ze oe een bekeuring uutschriejft... Nou, veur die iejne Rus die hier rondstruinde hoeve wij niet meer bange te wezen. Het gevaor komp nou van de Amerikanen die oons met Hamburgers an't verovern bint en van de Overiesselders die ok niet helemaole stillezit. Hennie van der Most uut Slagharen is volop bezig met de verovering van Drente. In Meppel hef ie onlangs een jachtwerf ekocht en in Oranje, bij Beilen, zat ie al een poossie. In Beilen bint ze trouwens geweldig bliede met hum zo heb ik begrepen. Grote stukken in de kraante en op de radio bij de opening van zien speulstad Oranje. Ze wilt hem in Beilen zulfs wethoolder maken: Hinderwethoolder... Wij mut mar ofwachten hoe dat oflup. Naor ik hoope, beter dan dat optreden van Rex Dildo in Sleen. Dat was barre lullig. Die man beurde wel een bulte geld mar gung zo'n beetie veur het zingen de karke, euh nee, de tente uut! Daor is ie nog niet klaor met, die Dildo. Oh sorry, zij fluustert mij net in dat die man gien Rex Dildo mar Rex Gildo heet!. Ja, dat muj ok mar net weten, Dildo leek mij wel logisch eigenlijk. Zeker nou ze der in Sleen achter ekomen bint dat het gewoon een grote lul is!!!
4- 7 AUGUSTUS 1992 GOEIEMORRENG DRENTE EN UMGEVING, HIER IS PIET SCHILLEBOER Het is augustus ,de oogstmaond is an ebreuken. En het giet niet allent op veur de vruchten en gruujntes des velds. Der wordt ok kilo's medailles oogst in Barcelona qua Olympische Speulen. En Drente profiteert dankzij Erik Dekker uut 't Hoogeveine ok een beetie met. Eindelijk hebbe wij weer ies een held: Erik de Noordman zuk haoste zeng en zo'n succes daor kan de fietsprovincie Drente ok promotioneel vruchten van plokken. Daor bink blieder met as met de eeuwige broene bonen, oolde ambachten, boerenkapellen en volksdaansers! Bint wortels eigelijk ok vruchten ? Of valt ze onder de gruujnte. Wortels bint oranje en daorumme heb ik er altied meujte met. 't Is net zoiets as dat blauwsel van vrogger. Daor hek ok nooit wat van begrepen want um de wasse wit te kriejng muss-ie blauwsel gebruuken... Mar goed, Aj een bulte wortels eet dan verkleur-ie, hebt een paar geleerden uut evunden. Dat budt ongekende meugelijkheden veur Nederlaandse sportfanaten. Met Rooie biejten en blauwe proemen mut het ok lokken en aj die drei zaken combineert dan begunne ie vanzulf wel wit toe te kieken, aj begrieopt wat ak bedoewle. Op die maniere vertoont de echte supporter straks alle kleuren van de Nederlandse vlagge en wimpel op biologisch zeer dynamische wijze! Mar wat bint er een sporten niet ? En niet allent in Barcelona, zulfs op de A 28 is vleeden weeke een record ebreuken. Een Duutser bereikte de snelheid van een klein vliegtuuggie... 200 reedt ie. Hij kreeg veur zien prestatie onmiddelijk een oorkonde an ebeuden deur de gezamenlijke plietsiekorpsen van Drente. Die mus ie wel zullef betalen trouwns : 1275 gulden! En in Nij Baolinge was een wedstried BOOMSTAMGOOIEN. Van zoiets mut ze een Olympische Sport maken. En daor hoej echt niet um te lachen. Wat is het verschil tussen boomstamgooien en gewichtheffen ? Ie bint toch niet helemaole lekker aj met de blote haanden 215 kilo boven de macht probeert te beuren. Zij hebt toch niet veur niks de heftruuk en de hijskraane uut evunden ? Nee, het giet mij allemaole veuls te serieus. Zij mut er hier en daor ies wat leuke dingen tussen plaatsen. Dat boomstamgooien natuurlijk en en wat dacht ie van zoiets as VROSSELN. Kunne wij oons daor in Drente nou niet ies stark veur maken ? Ik heb best wel van die mooie hardloopsters of zwumsters daor in Barcelona rond ziejn sjouwn waor ik wel ies een pottie met wol vrosseln... Dan kuwwe misschien nog ies lachen ok, want der valt zowat niks te lachen. Of, toch wel. Der is iejn onderdeel waor ik spontaan van begunne te lekken an de zijkaanten!!!! Snelwandeln. Dat is humor, ak dat ziej dan mut ze mij met water weer bijbrengen. Veural as de dames zich der met bezig hooldt. Het dut mij kontinu deenken an die reclame veur maondverbaand. Ak die dames zo ziej lopen dan deenk ik, die gebruukt het verkeeerde mark! En dan hool ik het niet dreuge! Wat is dat trouwens onveurstelbare Ku... Sorry, Klotenreclame, of eh, laok mar zeng Shitreclame, dat komp er nog het dichtste bij. Altied net ak zitte te eten, zo teeng zes uure, of onder 't koffiedrinken dan begunt ze op televisie te zeuren aover maondverbaand. Daor worr'ik nou ongesteld van... 'SCHOUN, DROUG EN GEIFT ZOUWN BESCHEWMD GEVOEL...NEE, IK WIL NOOIT MEER IETS ANDERS... Nou daor zal die kerel van dat maj bliede met wezen. Tsjonge, jonge.. Nog eem en dan bringt ze't in kadoverpakking. Gruwelijk. Nee , ik bin veur openheid mar in dit verbaand ? Veur die reclame mut ze zo'n filmpie van die vrouwensnelwandelaars gaon gebruuken. Dat ziej'k helemaole veur mij. Ziej die snelwandelaarsters an komen lopen en dan heur-ie een stemme die zeg: 'DEZE DAMES GEBRUIKEN EEN ONBEKEND MERK, foutje"... En dan drekt daorop zo'n snelle hordenloopster die breed lachend uutleg giet geven aover antie-anbaklaogies, plasgeuties, absorberend vermogen enzo. Mar De vrouwluu kunt natuurlijk ok naor Drente komen want dan bint ze in een mum van tied van de hele ellende of. Hier bint ze vollengs de kraante bezig vrouwen op te leiden tot tummerman. IDEAAL ! As ze dan last kriejgt van lekkage an de zijkanten dan gaot ze gewoon in de regenverlet!
5- DONDERDAG 13 AUGUSTUS 1992 (ZWITSERLAND) GOEIEMORRENG DRENTE EN UMGEVING, HIER IS PIET SCHILLEBOER Met ontroering luusteraars, kan ik zeggen dat disse uutzending veur mij een hoogtepunt is. Vanof 2000 meter hoogte in de Alpen bereikt mien stemme oe en dan ok nog ies via de sateliet. En dat betekent dat ik disse keer echt in de ruumte kletse. Het was nog nooit zo warm ewest in Zwitserlaand, heurden wij toen we hier zaoterdag ankwamen. Prima, wij hoolt het hier wel eempies uut. Het blef warm in de buurte van Geneve. En met de draankies zit het ok wel goed. Thuus hek al muujte met een liter, hier zitte wij an het meer van ‘Genever’... Wie wel ies op vekaansie giet, wet dat het niet mitvalt de kiender op de achterbaank rustig te hoolden. Dat wordt nog arger bij temperaturen van dartig graoden en hoger. As er ooit in oonze westerse wereld allerlei conflicten uutbreekt dan geleuv ik dat de basis daorvan elegd is op achterbaanken van vekaansieauto's. Nao een record aantal vechtpartijen hadden wij, toen het donker worde, het spellegie Sterren Zuujken bedacht. Mien dochtertie is daor normaal heel goed in. Die kent alle sterren. Mar ze zat niet bij't raam en was dus niet best te spreken. Toen mien zeuntie dan ok entousiast meldde dat ie de Grote Beer ontdekt had reageerde ze sjaggerijnig: "Wat kan mij dat rotbeest schelen..." Met oonze Drentse taal zitte wij in Drente eigelijk heel goed. We kunt mekaar allemaole goed verstaon en Frans wordt er niet epraot. Hier wel en mien Frans is niet best. In aandere delen van Zwitserlaand praot ze Duuts mar daor heij hier weinig an. Dat is jammer want met gewoon Drents kuj beheurlijk uut de voeten in Duutstalige gebieden. Daor muj trouwens ok met uutkieken, dat markte een jong stel die veur 't eerste de grens aover gung. Gien iejn van beiden preuten ze Duuts mar met haanden en voeten redden ze zich best. Ze aovernachten de eerste nacht in een hotel en nao wat spraakwater an de bar worde't praoten ok steeds beter. Toen ze uuteindelijk de kamer opzuchten vreug de receptionist van 't Hotel of ze de vollengde morreng ok ewekt mussen worden. Dat mus mar, Okee, zei hij: "Doe maar und dan boemzen sie mar aan die teur..." Het eerste Nederlaands dat ik op mien buutenlaande vekaansies heure is altied vluujken en/of schelden. Nou ok weer. In de plaatselijke supermarkt kregen een paar kleuters een flinke Nederlandstalige ofstraffing. Dat haalde het trouwens niet bij een paar jaor geleden toen een zeuntie de deure van een auto dichtegooide terwijl zien va zien haand der nog tussen zat. De man brulde het hele neije testament bij mekaar. Op zo'n moment muj oe stille hoolden en eem later, as ze uut eraosd bint loop ie der langes en zeggie heel nonchalant: "Wat een weertje he ?" Ok al vrus het 10 graoden, die lui hebt het op slag barre warm! Drents neijs dringt hier nauwelijks deur. Nederlaandse kraanten hek nog niet kunnen bemachtigen, dus binne wij an ewezen op de radio. De wereldomroep en vanof een uur of negen saovunds radio 1. Op die leste heurde ik maandagaomd um 10 veur iejne plotseling de naame Hoogeveen. Het betruf een sopookrieder op de A 28 Hoogeveen Zwolle. Is goed of elopen hoop ik. Wat er verder allemaole gebeurd is week niet. Bij mien vertrek kreeg ik nog wel net doe paolzitaktie met van jongelui in Nieuweroord. 48 uure paolzitten veur neije karkbaanken. Ik vreeze dat de karkgangers in Nieuweroord binnenkort op paolen in de karke mut zitten. Zo'n karkbestuur mut toch ok de conclusie trekken dat paolen bliekbaar uitstekend zit. 't Is goedkoop en aj dat 48 uure volhooldt buuten, dan zal een paar uure per weeke, binnen, toch ok gien probleem wezen. Het leste nijs ak heurde was van een dijkdeurbraak in Grunning. Met die leus ER GAAT NIETS BOVEN GRONINGEN zal't nou ok wel gebeurd wezen. Ze weet nou wat er boven Grunning zit: WATER.... En Fokker natuurlijk. Die zit behoorlijk in de modder, zuj kunnen zeggen. En ok de defensie sectie in Hoogeveen zal er onder lieden. Het mut heel wrang wezen, te weten dat megaster Prince met die ellende momenteel een wereldhit scoort: "Sectie modder fokker..."
Vanof mien zeer hoge possitie in de bargen van Zwitserlaand, Het beste!
6- do. 20-8-1992 Zwitserland Bonjour Drenthe en umgeving, hier is Piet Schilleboer Nao 14 dagen leven op zeer hoog nivo, as Hoge Piet zak mar zeggen, in het verre Zwitserlaand, muk helaas zeggen dat het niet metvalt. Allent de pries van de benzine is hier leege *umgerekend ongeveer 1 gulden 30). Verder is alles hooge, zulfs de temperaturen: 34 tot 37 graoden! Wat dat betreft binne wij hier konstant in de wolken. Dat wil zeggen, aover het algemeen is hier gien wolkie an de locht en daor zit veur mij as taalhobbyist al een heel probleem... In Nederlaand hele gewone uutdrukkings en gezegdes bringt mij hier in verwarring. Aj thuus in de wolken bint dan schient de zunne. Hier kan’t zo wezen dat aj pas een zunnestraoltie ziejt aj in een heel diejp dal zit... Op datzelfde moment bint er dus meensen in de wolken die gien zunnestraoltie ziejt... Moeilijk allemaole! Onder de wolken schient de zunne soms hier! Ik gao der van uut dat Drenthe nog bestiet mar hoe het er bij lig is mij een raodsel. Der dringt hier volstrekt niks deur. Via de Wereldomroep heur ie 90 % buutenlaands neis, 5 % Nederlaands neijs en 5 % het weer! Dat geldt eigenlijk ok veur Radio 1, die we hier saovonds ontvangt. Nou is het buutenlaand natuurlijk ok veule groter dan Nederlaand dus op zich is het allemaole wel logisch. Mar ik wil zo graag weten hoe het thuus giet ak ver weg binne! Nou, dat het gien best weer is is mij duudelijk, mar verder ? Maandagaomd heurde ik iets over een vergadering van het kabinet i.v.m. de koopkracht ofzo. Mar umdat ok de naame KOK veurbij kwam weet ik weer niet of het over KOOK of kooP kracht gung... Het zal het leste wel wezen, Koopkracht dus. En vollengs mij giet het daor niet best met. De leste Nederlaandse kraante die ak onder ogen kreeg meldde dat de sigretten en de shag weer flink duurder wordt! Dat wordt zoiets as koopzwakte. En ik deenke dat er straks op de pakkies komp te staon: “Roken is schadelijk veur de gezondheid mar in eerste instantie veur de huushooldkas!!!” Heel veule heur-ie over vluchtelingen uut het veurmalige Joegoslavië. Der bint en koomt er een groot aantal naor Drenthe. Ik heb daor um verschillende redens GIEN meujte met. Um te begunnen umdat die meensen niet veur de lol huus en heerd verlaot en ok umdat de uutgang ING typisch Drents is as het um meensen giet. Deenkt mar an namen as Mensing, Polling, Damming, Swinging... Oh nee, die heurt er niet bij. Mar wel TreinkapING en gijzelING! VluchtelING past daor dus prima bij en dat het een paar cent kost daor wik niks over heuren. Dan eete wij toch gewoon IEJN keer gien Chinees, gien BIK MEK, gien broodtie SHOARMA, gien Spaghettieschotel, gien Grieks, gien Indisch. Dan hoole wij het ies een keer gewoon op dat nationaal bekende Drentse gerecht BROENE BONEN! En laowe daor ok mar weer veur gaon bidden. De gevleugelde woorden: Ik bidde niet veur broene bonen” mut in het kader van al die deur bommen en granaten en kogels verjaagde onschuldige meensen mar ies definitief veraandert worden in: “WIJ BIDT NIET VEUR BLAUWE BONEN!!!! OO REVWAAR!
7- 27-8-92 GOEIEMORRENG DRENTE EN UMGEVING, HIER IS PIET SCHILLEBOER
Nou, ik bin der weer heur! Zonder kleerscheuren bin'k zaoterdagnacht van vekaansie thuus ekomen en ik heb mij metiene op 14 dagen kraanten estort. Liejve meensen zeg ik oe nog an toe, wat is er een boel gebeurd in die twei weken waor ik totaal gien weet van had. Wiendhozen, diekdeurbraken, billenknieper in Assen en euh.. Nou, nog veule meer! En wat kunt ze bij die kraanten toch ok smerige koppen bedeenken, want daor loer ik altied drekt naor. "EMMER MEST MAAKT TONGEN LOS IN DIERENTUINEN" kwam ik tegen in een kraante. Nou wus ik helemaole niet dat de tongen in dierentuunen vaste zaten mar dat aj die met een ummer mest lusmaakt daor muj toch niet an deenken.. Wij hebt trouwens wel een mestjaor dit jaor. En nao al dat gestront aover die mestoverschotten en de mestdagen die boze boeren heulden, zuj haoste veur oezullef veur opname in de Mestdagkliniek in Grunningen gaon pleiten. Ik viene het wel bewonderensweerdig dat al die boeren ondanks het gekeutel en het gezijk deraover toch vrolijk bint en blieft lachen. Ik heb zulfs heurd dat ze op die mestdagen soms hele dagen leupen te gieren! "HOE HEET DE KONINGINNE VAN NEDERLAAND" heurde ik zaoterdagmiddag in de auto en op de radio iemand vraogen an een luusteraar. Het was in de buurte van Bazel en gek genog, aj zoks in 't buutenlaand heurt dan drei ie toch snel eem de radio harder. Want oonze koninginne is wereldberoemd zuj deenken. Die kent iederiejne. Vergeet dat mar. De Zwitser op de Baselse Radio kwam er niet uut. Hij deed toch mar een poging en zien antwoord was "ROET". Nou vraog ik mij of wat die man nou bedoelde. Ruth of Ruud. Ik vreeze dat ie in verbaand met nederlaand de naame Ruud (Lubbers dus) wel ies hef heuren neumen en mar wat gokte. Deur zo'n antwoord kooj wel eempies met de beide benen op de grond te staon. Zo klein is Nederlaand dus dat ze in 't buutenlaand al deenkt dat Ruud Lubbers Koninginne is... Dat zul ok heel wat tongen lusmaken.. Drenthe is nog een slaggie kleiner as Nederlaand en aj zoz'n Zwitser dan heurt raoden naar de naame van oonze koninginne dan kriej toch wel een beetie het gevuul dat aj zulf ok steeds kleiner wordt. Dat kriej op de Duutse autobanen ok al deur al die grote en veural snelle auto's die oe met ongeleufelijke snelheden veurbij raost. Ik heb heel eem de neiging had um veur de terogreis Duutslaand te boycotten. Vanwege die idioten die het niet zo op vrumden hebt. Mar ja, dan mus ik weer zo'n ende rond en de benzine is toch al zo duur.. Ik heb er trouwens gien enkele muijte met um dat tuig weer gewoon rotmoffen te nuumen! Ie markt wel dat ak nog niet helemaole trogge binne. Ik bin nog een beetie in vekaansiestemming ofzo. En dat bringt mij op de vereniging veur vrumdelingenverkeer, de VVV. De Drentse VVV's magt wel uutkieken de komende jaoren met de promotieslogans.(Wat een mooi Drents woord is dat, Promotieslogan). Kreten as: "BREEK ER EENS UIT IN DRENTE" muj veurkomen. Dat wordt deur sommigen nou al veul te letterlijk op evat. Dat hewwe weer emarkt deur die knaap die de heftruck toepasette um der in Veenhuujzen ies helemaole uut te breken. En was er al gien sprake van dat die gevangenis esleuten zul worden? Daor bint ze dan nou te late met. Of was het nou een open inrichting ? Ik weet het ok niet meer. Wat ak wel wete hef weer ziedelings met mien vekaansie te maken. En dan met name de kleding van de dames as het mooi weer wordt. Het kwam natuurlijk ok wel deur het mooie weer mar het stikt tegenwoordig van vrouwluu in korte broek. Bij bossies hek ze veurbij zien komen: Korte broeken. En het gekke daorvan is dat mien aandacht plotseling veural evestigd wordt op de kniejn umdat die korte broeken zo vormloos bint zak mar zeggen. En wat aj dan an kniejn teengkoomt! meensen meensen wat bint er een verschillende soorten kniejn in de wereld. Weer van een hele aandere orde is de zogenaamde Legging. Wat daor allemaole in veurbij komp is ok niet niks.. En nou vraog ie oe misschien of wat dat allemaole met Drenthe te maken hef? Nou, ik neem an dat er nog wel meensen in Drenthe op vekaansie bint of op vekaansie gaot. Muggie nou ies wat tied aover hebben gaot dan ies op een terrassie zitten in een redelijk plekkie. Ik verzekere oe dat kniejn kieken en legging loeren oe een paar prachtige vekaansieuurties bringt...
8- GOEIEMORRENG DRENTE EN OMGEVING, HIER IS PIET SCHILLEBOER
Dinsdagmorreng kwaamp er eem een raar gevuul over mij toen ak de maond augustus van de klender ofscheurde en september teveurschien kwaamp. De R is weer in de maond en daordeur dachte ik op iejns an levertraon! Levertraon ja. Heb ie dat nou ok? Allent ak dat woord al heure kriejk een akelige smaak in de mond. Levertraon!!! Het zag eruut as motoreulie mar vollengs mij smak dat nog beter. Mar ja, volgens oonze oolders was het heel gezond. Liters van dat spul muk naor binnen ewarkt hebben in mien jeugd. En ik deenke dat er ok wel ies een levertraon-traontie evloeid hef as de flesse vlak veur het naor bedde gaon teveurschien kwam.... Dinsdagaomd mus ik er weer an deenken, toen ak in de kraante las dat in Gieten meensen aanderhalf uure op een busse hebt staon wachten die mar niet op kwam dagen. Met dat harfstige weer liekt mij dat niet bepaald gezond en bij het woord gezond komp bij mij de levertraon weer spontaan naor boven. In gedachten dan... Zul dat trouwens de DVM ewest wezen die de passagiers leut staon? 't Is niet onmeugelijk want dat D V in die naame stiet er natuurlijk niet zomaar. Zij neumt het wel openbaar vervoer mar ik meene mij ok te herinneren dat er een oecomenische beweging was die "SAMEN OP WEG" heette. En die hadden dacht ik ok een soort Deo Volente Maatschappij veur ogen... Veur de Floriade die ze naor Drenthe wilt halen over tien jaor geldt dat Deo Volente mar ten dele want de veurzitter van de Floriade 92 is er ok niet veur. En ik bin het eigenlijk wel een beetie met hum iejns. Ik vunne die plannen veur Drenthe as't erop an komp ok niet zo barre gezond. Die initiatiefnemers hebt vaste gien levertraon had in heur jeugd. En waorumme bin ik er nou niet zo veur? Umdat het volgens mij hetzelfde is as een golfslagbad anleggen op het Noordzeestrand. Drenthe met zien honderden hectares pure natuur is op dit moment toch al veule mooier dan tien Floriades bij mekaar!? Het liekt mij veule gezonder um die 100 miljoen gulden, die ze volllengs de veurstaanders met gemak bij mekaar kriejgt, te gebruuken veur de verdere uut- en opbouw van wat ik zul willen neumen oonze permanente DRENTIADE!!! Zet veur die centen bij 't Hoogeveene een enorme uutkiektoren neer van waoruut aj heel Drenthe en umgeving kunt bekieken. Dan hef Hoogeveen eindelijk ok zien Fenomeen, zien Hoogefenomeen zullefs! En zo kan'k nog wel veule meer leuks bedeenken as't mut. Maar um goeie ideeen zitte wij in Drenthe over het algemeen niet verlegen. Ik heb dat de ofgelopen maonden ies een beetie in de gaten heulden. De meest fantastische evenementen wordt hier bedacht en uut evoerd. ik heb er ies een paar noteerd: Hanebalkgevechten, Boomstamagooien, hooivorkwerpen, spaarvarkenvangen, zakslaan, enz.enz. Is dat niet schitterend? De allermooiste tot nu toe vien ik de actie van het muziekkorps EXCELCIOR in Oosterhesselen. Daor hebt ze 2500 loten verkocht onder de frisse leuze: SCHIJT JE RIJK... En zaoterdagmiddag gaot ze op een stuk weilaand, dat ze in 2500 vakken hebt verdeeld, een koe luslaoten die de winnaar van de hoofdpries mut anwiejzen. Nou ja, anwiejzen is niet bepaald het goeie woord in dit geval want de lot-eigenaar van het vak waorin de koe zien euh... Hoe muk dat nou ies netties zeggen? Nou euh...Zien befaamde vlaai deponeert is is winnaar. In Oosterhesseln hebt ze overal schijt ana... Het kan heur allemaole niks schelen, zak mar zeggen. Het liekt mij trouwens ok wel een leuke maniere veur de trekkings van de Staatsloterije... Met een beetie gelok is het Journaal er zaoterdag bij en dan weej't nog mar nooit hoe het rolt! De bedeenkers van disse stunt zzullen eigenlijk zulf ok een pries mutten hebben veur zo'n idee want ik heb de indruk dat het toch wel een originele maniere is. Naost de Culturele pries van Drenthe mut er ok mar een Flauwe-kul-turele pries van Drenthe komen. En mug het zo wezen dat die koe op meer vakken wat lat vallen dan wordt de winnaar, zo las ik in de kraante, deur een politieambtenaar bepaald. Op dezelfde maniere? As dat zo is dan liekt het mij verstaandig um die persoon goed veur te bereiden. En met pakweg een halve liter levertraon mut dat toch lukken dunkt mij.....
9- GOEIEMORRENG DRENTE EN UMGEVING, HIER IS PIET SCHILLEBOER "Niet bij brood alleen" was jaoren geleden de titel van een verkiezingsprogramma van het CDA. En van de Pvda herinner ik mij "Schuivende Panelen". Ik mus daor an deenken toen van de weeke nogal uutgebreid die kwestie van dat geschenk an de zee in het neijs was. Ie weet wel, die 20.000 broden die ze in zee wollen storten uut dankbaarheid ofzo. Zoiets mag dan 800.000 gulden kosten en heet keunst. En het is ok keunst, daor mag gien twiefel aover bestaon. Zo gauw aj oe of begunt te vraogen hoe ze toch in vredesnaame op het idee koomt is iets keunst. Mar de grootste keunst is vollengs mij niet dat keunstwark op zichzullef mar het feit dat aj zoiets serieus kunt verkopen. Ie mut een keunstenaar wezen (en dus een zeer getalenteerd verkoper) um dat veur mekaar te kriejng. Nog heel eem dacht ik dat ze symbolisch Herman Brood in de Noordzee wollen dumpen umdat die representatief zul kunnen wezen veur al die zogenaamde keunstenaars die mar wat raak rotzooit mar het gung warkelijk um brood en het is dus ok niet verwonderlijk dat May krenteweggen daor een stokkie veur steuk. Die zal zich die CDA leuze ok nog wel herinnern.... Zij mut die keunstenaars van die Stichting Cargo mar ies een maond op water en brood zetten, dan kriejgt ze precies wat ze zo graag wilt: eerst water en dan't brood erin... En mien theorie aover keunst is van de weeke ok nog ies weer bewezen deur dat gedoe um dat schilderije in Amsterdam. "Who is affraid of red, yellow en blue" . De man die dat ding mus restaureren, dat is een groot keunstenaar. Vief keer met de varfroller der aoverhen en dan een paar ton opstrieken! Dat is een keunststukkie waor aj U teeng zegt. Ie mut oe as winterschilder toch vreselijk gefrustreerd vuulen aj zoiets leest... Tussen sommige keunst en pure oplichting zit mar heel weinig verschil... Het was eigelijk een vrumde weeke. Ik heb heel wat of elachen. Eerst die ophef aover de vraoge of het CDA nog wel een Christelijke partij zul wezen. Nou, ok tussen zijne heiligheid en schijnheiligheid zit mar een paar letters verschil. Dat lig dus ok heel dichte bij mekaar en zij mut ok niet al te hard gaon roepem dat het nog wel zo is want der is veur het CDA toch niks meer heilig ? Nou wilt ze de minima gaon controleren op autobezit. Aj as uutkeringsgerechtigde straks een auto hebt dan muj der vollengs het CDA een autobaane bij hebben, aans kan't niet. En de auto is toevallig wel oonze heilige koe. En nao de A van CDA komp straks de CD ok nog wel an de beurte, let mar ies op. Dan was de PVDA toch nog net ies vriendelijker. Die wol allent de koppeling mar ofschaffen. En daor valt , as't mut, nog wel met te rieden... En wat de VVD betreft, daor hebt ze nog nooit een origineel idee zullef bedacht. In Grunning is de VVD an de macht en daor hebt ze nou de schuivende panelen van de PVDA herontdekt. Zij zet ze as reclameborden langs de snelwegen. Een beetie gliek hebt ze natuurlijk wel want der is verder ok barre weinig te ziejn langs die Grunningse autowegen. In de Drentse Staten was het ok leuk van de weeke. Niet allent umdat Ien Dales langes kwam (Dat is tussen twei haokies ok een soort keunstwark, zij hef zulfs heur initialen met: I.D.!!!) Nee, veural ok umdat Lukas Koops van gruujn links in de slag gung aover de waterhuushoolding. Hij zul ze het evangelie wel ies eem verkondigen. Het Lukas evangelie zeg mar. En wonderlijk genog kwaamp ie in zien betoog toch weer een beetie bij de oorsprong van al oonze meenselijke zunden terechte: de slange! De tuunslange in dit geval want hij wol een verbod op sproeien en autowassen... Hij kwaamp in aanvaring met gedeputeerde Lange (scheelt ok mar iejn lettertie met Slange) die zich ofvreug hoe aj zoks zullen mutten kontroleren. En die hef ok wel weer geliek want as de plietsie dat zul mutten doewn bijveurbeeld dan wordt het niks. Die bint er pas nao een kwartier of nog later en dan is de slange al lange op eruumt. Zo'n overtreder zeg dan gewoon: "wat een buije net he ?" En dan koonk tenslotte toch ok nog eem bij de boeren trechte. Eind september wil de groep Zomer weer een mestdag organiseren. Dat hebt ze goed bekeken vanuut heur standpunt want ak het goed hebbe is eempies later de kaans verkeken. Dan is de Zomertied weer veurbij....
10- GOEIEMORRENG DRENTE EN UMGEVING, HIER IS PIET SCHILLEBOER Nou, prinsjesdag hebbe wij weer achter de rogge en het noorden bestiet vollengs de troonrede al niet iejns meer. Veur oons was het dus de tro-onrede...En ak de televisiebeelden zo zag veraandert er ok mar weinig in dit laand. Het stikt van de antieke uniforms en af en toe heur-ie een cluppie ORANJE BOVEN zingen, de Koninginne les een nogal saai kort verhaal veur, en an't ende zeg er iejne :LEVE DE KONINGIN. En dan heur ie zo'n zaal vol entoesiaste geneudigden zeggen: HOERA HOERA HOERA. Zo heurt het temeenste, mar Hej wel ies op elet op wat veur toone dat ezegd wordt ? Ik zul mij schamen ak er tussenzat. hoera,hoera hoera. Och en dan is er nao ofloop ok nog altied dat hartverwarmende zweien van de Koninginne en heur aanhang vanaf het bordes van iejn of aander paleis. Daor staot allerlei meensen zich dan te verdringen en trogge te zweien. Ik weet nooit goed hoe ak daor met an mudde. An de iejne kaante deenk ik; wat is dat onzinnig mar an de aandere kaante is het veur die meensen bliekbaar heel zinnig um dat te doewn. Veur mijzullef bink tot de conclusie ekomen dat het arengs in 't midden lig. Het is zwak---zinnig zeg mar. Mar met dat soort uutspraken muj in Drente altied heel veurzichtig wezen want veur aj't weet bi'j daornao veurzitter van de Drentse schriejverskringe... Oh, en dan is er ok nog een paar keer het Wilhelmus espeuld natuurlijk. Het Nederlandse volkslied. Ik kriejge altied de neiging um daornao knoerhard te gaon juichen. Want laowwe eerlijk wezen, het Wilhelmus klinkt op zien mooist as er weer ien of aandere sporter of voetbalploeg op een erepodium stiet. En daor heurt juichen bij... Verder zak mij der niet aover uutlaoten, mar het deud mij wel deenken an het Drentse volkslied. Dat schient niet emaakt te wezen deur de Uilenberg die wij daorvan verdachten, mar deur zien va. Stund twei maond geleden al in het Maondblad Drenthe mar ofgelopen weeke ok nog ies in een dagblad. Die tekste van dat Drentse volkslied is nogal zuujte. Uut de veurige eeuw, toen as Drenthe er nog uutzag zoas wij het nou graag zullen willen zien. Umdat er aover die oolde tekste van dat Drentse volkslied altied nogal ezeurd wordt, heb ik ies een neije bedacht. Een beetie hedendaagser .Zingt hem maar ies, misschien dat het anslat: HET IS IN DRENTE GLOEPENS MOOI MAN HET LEEM IS IEJN GROOT FEEST WIJ HOOLT VAN FIETSEN EN MOTOREN ELK DORP HEF ZIEN CHINEES EN AOVERAL WAOR NOG HEIDE IS WORDT SCHAOPEN GOED BEWAAKT UMDAT HET PRACHTIG VLEIS IS VEUR DE SHOARMA ZAAK.... En nou muj niet metiejne allemaole aoverspannen raken umdat aj deenkt dat ak spotte met oonze Drentse gevuulens ofzo. Ik kan 't oe nog starker vertellen. Soms bink barre trots op wat wij hier in Drente veur mekaar weet te boksen. Neem nou mar ies dat volkslied van het plekkie LHEE. As er iejn echt volkslied in de wereld bestiet dan is het wel dat lied. Aoveral in de wereld beunt meensen zomar spontaan het volkslied van lhee te zingen. Ie kent het vaste ok wel: OH LHEE, OH LEE, OH LEE.... Mar nou nog eem serieus. De geneeskundige dienst hef ontdekt dat in Meppel en 't Hoogeveene de meensen zeer ongezond leeft. De meensen bint dikker en ze rookt meer dan elders in't laand. Frappant was dat een paar weken geleden bekend worde dat 't Hoogeveene in Europa een apparte status wil hebben. Nou, die hebt ze dan bij dezen samen met Meppel. Daor kunt ze ok mooi commercieel op inspeulen vollengd jaor. Niet meer Meppeldag en Pulledag appart maar gewoon samen : MEPPULLEDAG. Mar nou las ik dat het onderzuujk naor die apparte status stille lig. En waorumme ? Umdat de onderzuujker ziejk is... Die zal wel uut Meppel of 't Hoogeveine zullef komen... Mar muwwe dat nou ok allemaole gleuven ? , zokke onderzuujken? Ik weet' niet. Ik zal mij der de komende weeke wel ies verder in verdiejpen. Ik stikke der nog iejne op en dan gao'k mar ies an't ontbijt. Mien vrouwe wenkt net dat mien patat en de frikadelle al op taofel staot. Jajaa, met mayonaise en ketchup wat dacht ie dan?!
|